หลัก ค่าประจำหลัก และค่าของเลขโดดตามค่าประจำหลัก

                                                                    แผนการเรียนรู้ที่    1

             หน่วยเรียนรู้ที่ 1 จำนวนนับ         กลุ่มสาระคณิตศาสตร์          รายวิชาคณิตศาสตร์      

           ชั้นประถมศึกษาปีที่  5                      ภาคเรียนที่  1                      ปีการศึกษา  2555      

       เรื่อง  หลัก ค่าประจำหลัก และค่าของเลขโดดตามค่าประจำหลัก     เวลา  4  ชั่วโมง        

         วันที่......................   เดือน ........................ พ.ศ.............             ผู้สอน นายมาหามะ   ฮาลิม  

1.   สาระสำคัญ/ความคิดรวบยอด  

       หลักของตัวเลขเรียงตามลำดับจากหลักทางขวาไปซ้าย ได้แก่ หลักหน่วย หลักสิบ หลักร้อย หลักพัน หลักหมื่น หลักแสน หลักล้าน หลักสิบล้าน ....  ตัวเลข เป็นสัญลักษณ์ที่ใช้แทนจำนวน จะมีค่าเท่าใดขึ้นอยู่กับตำแหน่งหรือหลักของตัวเลขนั้นอยู่  ค่าประจำหลัก เป็นค่าของหลักต่างๆ ในแต่ละหลัก จะมีค่าเป็น 10 เท่าของค่าประจำหลักที่อยู่ถัดไปทางขวามือ การหาค่าของตัวเลขในหลักต่างๆ ทำได้โดยนำตัวเลขนั้นคูณกับค่าประจำหลัก จำนวนนับที่มีหลายหลัก ตัวเลขแต่ละตัวจะมีค่าประจำหลักแตกต่างกัน

2.  สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน

      2.1    ความสามารถในการสื่อสาร

      2.2    ความสามารถในการคิด
                1)  ทักษะการคิดวิเคราะห์                                             2)  ทักษะการเปรียบเทียบ
               3)  ทักษะการเรียงลำดับ                                                4)  ทักษะการให้เหตุผล

      2.3    ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต

3.  คุณลักษณะอันพึงประสงค์

      1.   มีวินัย                                                    2.   ใฝ่เรียนรู้                                  3.   มุ่งมั่นในการทำงาน

4.  ตัวชี้วัด/จุดประสงค์การเรียนรู้

      4.1  ตัวชี้วัด

                ค  1.1        ป.5/2            เปรียบเทียบและเรียงลำดับเศษส่วนและทศนิยมไม่เกินสองตำแหน่ง                           ค  6.1     ป.4-6/3  ให้เหตุผลประกอบการตัดสินใจและสรุปได้อย่างเหมาะสม

                                   ป.4-6/4        ใช้ภาษาและสัญลักษณ์ทางคณิตศาสตร์ในการสื่อสาร การสื่อความหมาย

                                                         และการนำเสนอได้อย่างถูกต้อง

                                  ป.4-6/5        เชื่อมโยงความรู้ต่างๆ ในคณิตศาสตร์ และเชื่อมโยงคณิตศาสตร์กับ                                                              ศาสตร์อื่นๆ

5.  สาระการเรียนรู้

      5.1  สาระการเรียนรู้แกนกลาง

                -        หลัก ค่าประจำหลัก และค่าของเลขโดดในแต่ละหลักของจำนวนนับ          

      5.2 สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น

    6.  กิจกรรมการเรียนรู้    ( วิธีสอนแบบบรรยาย อภิปรายเพื่อสรุป )  

         ¹  นักเรียนทำแบบทดสอบก่อนเรียน หน่วยการเรียนรู้ที่  1

ชั่วโมงที่  1 - 2

 

                                    

1.            ครูทบทวนการอ่าน และการเขียนตัวเลขฮินดูอารบิก ตัวเลขไทย และตัวหนังสือ โดยครูนำหลักลูกคิดมาแสดง แล้วให้นักเรียนเขียนเป็นตัวเลขฮินดูอารบิก ตัวเลขไทย และตัวหนังสือ และอ่านจำนวนดังกล่าวพร้อมๆ กัน

2.    ครูสนทนาถึงความหมายของคำว่า จำนวน และ ตัวเลข โดยให้นักเรียนร่วมกันอภิปรายว่า ทั้งสองคำมีความหมายเหมือนหรือแตกต่างกันอย่างไร  จากนั้นร่วมกันสรุป จนได้ว่า

     -       ตัวเลข คือ สัญลักษณ์ที่ใช้แทนจำนวน  ตัวเลขที่นิยมใช้กันทั่วไปได้แก่ ตัวเลขฮินดูอารบิก
        ซึ่งประกอบด้วยเลขโดด 10  ตัว คือ 0  1  2   3   4   5   6   7   8   9  เลขโดดเหล่านี้ใช้แทนค่า          ของจำนวน ซึ่งจะมีค่าแตกต่างกันไปตามหลักหรือตำแหน่งที่เลขโดดนั้นอยู่

3.    ครูให้นักเรียนทำกิจกรรมฝึกทักษะ เรื่อง การอ่าน และการเขียนตัวเลขฮินดูอารบิก ตัวเลขไทย และตัวหนังสือ ข้อ 1-3 จากหนังสือเรียน เสร็จแล้วครูและนักเรียนร่วมกันเฉลยคำตอบของกิจกรรม

        4.    ครูกำหนดจำนวนต่างๆ มา 2 - 3 จำนวน ให้นักเรียนช่วยกันบอกว่า สิ่งใด คือ จำนวน และสิ่งใดคือ ตัวเลข และเลขโดดแต่ละตัวมีค่าเท่าไร  เช่น 222 เป็นจำนวน ประกอบด้วยเลขโดด 2  สามตัวเรียงกัน เลขโดด  2 แต่ละตัว จะมีค่าแตกต่างกัน โดยจะมีค่ามากหรือน้อยขึ้นอยู่กับว่าเลขโดดนั้นอยู่ในตำแหน่งหรือหลักใด

5.    ครูติดแผนภูมิตารางบนกระดาน ให้นักเรียนอ่านจำนวนดังกล่าวและช่วยกันเติมตัวเลขลงในตาราง และบอกค่าของเลขโดดต่างๆ จากนั้นเปรียบเทียบค่าของเลขโดดตัวเดียวกัน แต่อยู่ใน
หลักต่างกัน ว่ามีค่าเท่าใด เช่น            

        

    แผนภูมิแสดงค่าประจำหลักต่างๆ

หลัก	ล้าน				ล้าน	แสน	หมื่น	พัน	ร้อย	สิบ	หน่วย
	หมื่น	พัน	ร้อย	สิบ
ค่าประจำหลัก	10,000,000,000	1,000,000,000	100,000,000	10,000,000	1,000,000	100,000	10,000	1,000	100	10	1

6.    ครูยกตัวอย่างจำนวน 39,012,875  ให้นักเรียนช่วยกันบอกว่า เลขโดดแต่ละตัวอยู่ในหลักใด และ
มีค่าเท่าใด

   แผนภูมิค่าประจำหลักและค่าของเลขโดดในแต่ละหลักของจำนวน 39,012,875

หลัก	ล้าน				ล้าน	แสน	หมื่น	พัน	ร้อย	สิบ	หน่วย
	หมื่น	พัน	ร้อย	สิบ
ค่าประจำหลัก				10,000,000	1,000,000	100,000	10,000	1,000	100	10	1
เลขโดด				3	9	0	1	2	8	7	5
ค่าของเลขโดด				3Ï10,000,000        =  30,000,000	9Ï1,000,000           =  9,000,000	0Ï100,000        =  0	1Ï10,000                 =  10,000	2Ï1,000                     =  2,000	8Ï100                               =  800	7Ï10                                =  70	5Ï1                                       =  5

                7.            ครูให้นักเรียนช่วยกันบอกค่าประจำหลักของหลักต่างๆ ตั้งแต่หลักหน่วยไปจนถึงหลักสิบล้าน แล้วพิจารณาค่าประจำหลักในแต่ละหลัก  จากนั้นครูและนักเรียนร่วมกันสรุป จนได้ว่า   

                       -    ค่าประจำหลักในแต่ละหลัก จะมีค่าเป็นสิบเท่าของค่าประจำหลักของหลักที่อยู่ถัดไปทาง            ขวามือ

        8.    ครูให้นักเรียนทำใบงานที่ 1.1 เรื่อง จำนวนกับหลักเลข โดยให้นักเรียนเขียนเลขโดดของจำนวนที่กำหนดให้ตรงตามหลักของตัวเลข เสร็จแล้วครูและนักเรียนร่วมกันเฉลยคำตอบของใบงาน

9.    ครูให้นักเรียนทำกิจกรรมฝึกทักษะ เรื่อง หลักและค่าของเลขโดดตามค่าประจำหลัก ข้อ 1-2 จากหนังสือเรียน เป็นการบ้าน แล้วนำมาส่งครูในการเรียนครั้งต่อไป

ชั่วโมงที่  3-4

 

222

        1.    ครูติดแผนภูมิให้นักเรียนช่วยกันเติมตัวเลขลงในตาราง และบอกค่าของเลขโดดต่างๆ ของจำนวนแล้วให้นักเรียนสังเกตและเปรียบเทียบค่าของเลขโดดตัวเดียวกัน แต่อยู่ในหลักต่างกัน  เช่น

                                     -     เลขโดด 2  ที่อยู่ทางซ้ายสุด   อยู่ในหลักร้อย         มีค่า 200

                                     -     เลขโดด 2  ที่อยู่ตรงกลาง        อยู่ในหลักสิบ         มีค่า 20

                                     -     เลขโดด 2  ที่อยู่ทางขวาสุด    อยู่ในหลักหน่วย    มีค่า 2

        2.    ครูทบทวนความรู้เกี่ยวกับค่าประจำหลัก โดยให้นักเรียนช่วยกันบอกค่าประจำหลักของหลักต่างๆ ตั้งแต่หลักหน่วยถึงหลักล้าน แล้วพิจารณาค่าในแต่ละหลัก จากนั้นครูและนักเรียนร่วมกันสรุปว่า ค่าประจำหลักในแต่ละหลัก จะมีค่าเป็นสิบเท่าของค่าประจำหลักของหลักที่อยู่ถัดไปทางขวามือ

        3.    ครูสุ่มเรียกนักเรียนออกมาเขียนจำนวนที่มีหลายหลักบนกระดาน แล้วเขียนเลขโดดนั้นลงในตารางให้ตรงตามหลัก  จากนั้นครูถามนักเรียน ดังนี้

                -      จำนวนนั้นอ่านว่าอย่างไร  
-      เลขโดดแต่ละตัวมีค่าเท่าไร  
-      จำนวนดังกล่าวเขียนในรูปกระจายได้อย่างไร

                นักเรียนช่วยกันบอกค่าของเลขโดดแต่ละตัว และเขียนในรูปกระจาย   เช่น   54,895  

54,895

                                             5                                อยู่ในหลักหมื่น                   มีค่า  =         5 ´ 10,000          =             50,000

                            4      อยู่ในหลักพัน         มีค่า     =       4 ´ 1,000      =      4,000

                            8      อยู่ในหลักร้อย        มีค่า     =       8 ´ 100         =      800

                            9      อยู่ในหลักสิบ          มีค่า     =       9 ´ 10           =      90

                            5      อยู่ในหลักหน่วย    มีค่า     =       5 ´ 1              =      5

        4.    ครูให้นักเรียนทำใบงานที่ 1.2 เรื่อง หลักและค่าของเลขโดดในแต่ละหลัก โดยให้นักเรียนบอกหลักและค่าของเลขโดดที่ขีดเส้นใต้

5.           ครูให้นักเรียนผลัดกันออกมาจับบัตรตัวเลขแสดงจำนวน คนละ 1 ใบ แล้วบอกหลักและค่าของเลขโดดในแต่ละหลัก

6.    ครูให้นักเรียนทำกิจกรรม เรื่อง หลัก ค่าประจำหลัก และค่าของเลขโดดตามค่าประจำหลัก จากหนังสือแบบฝึกหัด เป็นการบ้าน แล้วนำมาส่งครูในการเรียนครั้งต่อไป7.  สื่อ/แหล่งเรียนรู้

        7.1  สื่อการเรียนรู้

1) หนังสือเรียน คณิตศาสตร์ ป.5

2)        แบบฝึกหัด คณิตศาสตร์ ป.5

3)        บัตรตัวเลขแสดงจำนวน

4) ใบงานที่ 1.1 เรื่อง จำนวนกับหลักเลข

5)  ใบงานที่ 1.2 เรื่อง หลักและค่าของเลขโดดในแต่ละหลัก

        7.2  แหล่งการเรียนรู

    8.หลักฐาน

บัตรตัวเลขแสดงจำนวน

1,259,440	2,135,002	11,590,463
21,670,955	432,676,553	9,995,666
29,253,671	8,635,476	13,467,953
18,623,599	48,059,466	37,695,460
32,563,041	49,533,600	70,954,627
45,695,940	80,532,478	16,759,463
62,465,940	80,532,478	16,759,463
71,535,676	51,629,010	65,922,455